Subskrybuj Encyklopedię medycyny naturalnej

Terapia snem i regeneracja organizmu

Sen kobiety, pościel 

Sen, spanie jest tak samo naturalnym zachowaniem jak oddychanie czy jedzenie. Podobnie jak ćwiczenia oddechowe lub właściwa dieta, sen może zatem mieć ogromne znaczenie terapeutyczne, zarówno jako naturalny kosmetyk, jak też jako narzędzie bardziej ukierunkowanego leczenia, na przykład w niektórych rodzajach psychoterapii.

Naukowcy specjalizujący się w wielu odmiennych dziedzinach nauki, w tym fizjologowie, lekarze, psychologowie, filozofowie, od niepamiętnych czasów prowadzą spór na temat, czym właściwie jest sen i jaką rolę odgrywa w życiu człowieka. Pomimo wielu prób rozwiązania tej zagadki, wciąż jest bardzo trudno o ścisłą, jednoznaczną i niepodważalną definicję owego zjawiska. Istnieje wiele jego definicji stworzonych na użytek poszczególnych dziedzin nauki.

Encyklopedia medycyny naturalnej | U źródła natury

Sen i reakcja organizmu na zmęczenie

Z fizjologicznego punktu widzenia śnienie można określić jako reakcję organizmu na zmęczenie - zasypiamy po to, żeby nie czuć zmęczenia i wypocząć. Nie jest to jednak stan jakiejś inercji, braku aktywności lub nieefektywnego bezruchu, sen cechuje się bowiem niezwykłymi zdolnościami regeneracyjnymi i ma zasadniczy wpływ na przygotowanie organizmu do codziennego funkcjonowania z nowym zapasem sił. Podczas snu dochodzi do stymulacji procesów samoleczenia organizmu.

Kiedy człowiek śpi, organizm przestawia się na inny rodzaj aktywności; zachodzą w nim różnorodne, kompleksowe przemiany fizjologiczne. Wszystkie jego czynności zostają spowolnione. Mózg i całe ciało wypoczywają, choć wyniki różnorodnych badań (EEG, EMCi, EOG, zapisy zmian temperatury, ciśnienia, częstości oddechu, akcji serca itd.) wskazują, że nie ma żadnej przerwy w ich pracy.

Do nielicznych stosunkowo dobrze poznanych mechanizmów uruchamianych podczas snu należy specyficzna stymulacja hormonalna organizmu. Okazuje się, że kiedy śpimy, znajdujemy się w tzw. stanie anabolicznym, w którym mamy więcej energii niż jej zużywamy, wśród procesów organicznych przeważają zaś te związane z regeneracją, „naprawą uszkodzeń” oraz stymulacją wzrostu organizmu. Obniża się poziom hormonów katabolicznych wykorzystywanych podczas aktywności dziennej (takich jak adrenalina), zwiększa się natomiast produkcja hormonów anabolicznych (takich jak hormon wzrostu).

Sen i samoleczenie organizmu

Istnieje wiele innych mechanizmów fizjologicznych, które są bardzo słabo zbadane, choć dobrze znamy ich efekty. Tajemnicą pozostaje na przykład sposób stymulowania procesów samoleczenia organizmu w czasie snu. Wszyscy wiemy, że kiedy zachorujemy, to ogarnia nas senność, jak gdyby organizm w naturalny sposób domagał się zwiększonej dawki snu. Niemal wszystkie choroby infekcyjne łatwiej poddają się leczeniu, gdy chory spędza dużo czasu w łóżku i śpi. Natomiast brak snu osłabia odporność na choroby. Dzieje się tak między innymi dlatego, że deficyt snu prowadzi do spadku liczby białych krwinek, których niedobór powoduje zmniejszenie skuteczności działania układu immunologicznego.

Mięso, wędliny, warzywa 

Kolacja nie powinna składać się z ciężkostrawnych produktów, ponieważ może doprowadzić do zaburzeń snu.

Psychologowie od lat badają wpływ marzeń sennych na kondycję psychiczną człowieka. W przeszłości (w niektórych kulturach jest tak również obecnie) marzenia senne były postrzegane jako bezpośrednie przesłanie od bogów lub rodzaj wędrówki duszy po nieziemskich krainach, czyli świadectwo tego, że albo w nasze ciało wstępują obce duchy, albo dusza opuszcza ciało. Niezależnie od mechanizmu tworzenia się marzeń sennych stanowią one szczególne naturalne narzędzie radzenia sobie z rozmaitymi problemami, z którymi stykamy się w życiu na jawie.

Sen jest okresem rozpracowywania najróżniejszych trudnych spraw i rozwiązywania konfliktów - również tych stłumionych, których wolimy sobie nie uświadamiać i które wypieramy ze sfery codziennego funkcjonowania. Dzięki temu śpiąc pozbywamy się często balastu szkodliwych emocji, takich jak złość, gniew lub zazdrość, zanim zaczną się one ujawniać w postaci dolegliwości psychosomatycznych. Zdaniem niektórych psychologów sen stanowi swoistą bramę do podświadomości, niekiedy prowadzącą do dogłębnego zrozumienia naszego świata wewnętrznego. Może więc być bezcennym narzędziem o wręcz uniwersalnym zastosowaniu, stanowiącym nie tylko doskonałą metodę samorozwoju, ale również sposób diagnozy, pozwalający odnaleźć rzeczywiste, głębokie przyczyny różnych schorzeń.

Dziecko, sen, pluszak 

Duża ilość snu podczas choroby przyśpiesza powrót do zdrowia.

Wszyscy lekarze zgadzają się co do tego, że sen ma zasadnicze znaczenie dla zdrowia. Istotną rolę odgrywają zarówno jego długość, jak i warunki, w których odbywa się ten proces. Niewłaściwe podejście do tych kwestii może mieć poważne konsekwencje dla ogólnej kondycji człowieka. Do skutków zaburzeń snu zalicza się wszelkie choroby psychosomatyczne, czyli dolegliwości w zasadzie fizyczne, lecz mające swoje korzenie w psychice, takie jak nadciśnienie krwi, bóle głowy lub choroba wrzodowa żołądka.

Zaburzenia snu

Zaburzenia snu powodują też wiele dolegliwości psychicznych, prowadzą do chronicznego zmęczenia, nerwowości i niepokoju, drażliwości, depresji, osłabienia uwagi oraz pogorszenia pamięci. Co ciekawe, równie szkodliwy jak bezsenność może być nadmiar snu. Zbyt długie wylegiwanie się w łóżku wywołuje rozmaite napięcia i osłabia organizm, burząc równowagę wewnętrzną ludzkiego ustroju i zakłócając harmonijny kontakt ze środowiskiem zewnętrznym.

Konieczność regulacji czasu snu wynika stąd, że podlegamy naturalnym rytmom dobowym, które wyznaczają pory podwyższonej i obniżonej aktywności fizycznej, związane przede wszystkim z ilością światła słonecznego. Najlepszy czas na sen to noc - tu wszyscy specjaliści są zgodni. Pozostałe szczegółowe zalecenia dotyczące tej kwestii są jednak nieco bardziej skomplikowane. Przede wszystkim zapotrzebowanie na sen jest wyznaczane przez wiele czynników osobniczych, takich jak wiek, płeć czy nawet usposobienie, zmienia się też w zależności od czynników zewnętrznych, takich jak pora roku lub choćby ciśnienie atmosferyczne. O ile więc można jednoznacznie stwierdzić, że zawsze najlepiej jest kłaść się do łóżka wieczorem (mniej więcej 3 godziny przed północą), o tyle długość snu jest już w znacznej mierze sprawą indywidualną.

Medytacja, kobieta, zachód słońca 

Przed udaniem się na spoczynek dobrze jest wyciszyć organizm na przykład za pomocą medytacji.

Jednym z najważniejszych czynników warunkujących tę długość jest wiek człowieka. Obowiązuje tu zasada, że z biegiem lat potrzebujemy coraz mniej snu. Najdłużej śpią małe dzieci, nawet 16-18 godzin na dobę, nastolatki potrzebują zazwyczaj około 10 godzin, ludziom w wieku 20-30 lat wystarcza nie więcej niż 8 godzin, a osoby starsze przesypiają na ogół nie więcej niż 1/4 doby (6 godzin). Ponadto na długość snu mogą wpływać na przykład płeć (zmiany hormonalne u kobiet w ciąży mogą wywoływać potrzebę częstszego i dłuższego posypiania), przemiana materii i takie cechy osobnicze, jak choćby ciśnienie krwi albo codzienna doza wysiłku fizycznego.

Pamiętajmy więc, że nie istnieje żadna uniwersalna recepta na właściwy sen, warto jedynie podporządkować się prostemu zaleceniu: śpijmy zawsze tak długo, żebyśmy czuli się wypoczęci, kiedy wstajemy. Poznano wiele zasad, pozwalających zapewnić odpowiednie warunki, by spać zdrowo i pozbyć się problemów związanych z zaburzeniami naturalnego rytmu codziemiej aktywności. Kluczową rolę odgrywa tu miejsce, w którym śpimy. Pomieszczenie mające zapewnić pełnowartościowy sen powinno być wydzielone z reszty mieszkania, stanowiąc swoistą enklawę, do której sprawy codzienne nie mają wstępu.

Sypialnia musi być czysta, pozbawiona zbędnych sprzętów (takich jak choćby telewizor, doniczki z kwiatami czy wprowadzające bałagan drobiazgi) oraz oczyszczona z negatywnych energii. Ponadto powinna być wyciszona, gdyż nieprzyjemne dźwięki potrafią skutecznie zmącić nocny spokój, a przy tym niektóre z nich dodatkowo negatywnie wpływają na stan psychosomatyczny (na przykład hałas powodowany przez wiertarkę podnosi ciśnienie krwi). Należy też zapewnić dopływ świeżego powietrza - w nocy możemy pozostawić uchylone okna, ale nie dopuszczajmy do wytworzenia się przeciągu. Najlepiej, kiedy okna sypialni wychodzą na wschód, dzięki czemu rano obudzi nas ożywcze światło słoneczne, które potem w pierwszej połowie dnia oświetla i energetyzuje całe pomieszczenie.

Sen, kobieta skulona 

Sen ma działanie terapeutyczne, jeśli łóżko i sypialnia spełniają wymagane warunki.

Optymalna temperatura w sypialni to około 20°C. W odpowiednio przygotowanym pomieszczeniu przeznaczonym do spania najważniejsze jest oczywiście łóżko. Powinno być wykonane z materiałów naturalnych (najlepiej z drewna) i z reguły im jest większe, tym lepiej. Dobrze jest mieć pościel również z naturalnych materiałów, na przykład z przewiewnej bawełny, zachowującej odpowiednią temperaturę, ale pozwalającej na cyrkulację powietrza. Właściwy ruch powietrza zapewnia dodatkowo ustawienie łóżka w pewnej odległości od ściany, najlepiej na środku pomieszczenia lub z wezgłowiem ->. przysuniętym do jednej ze ścian, przy pozostawieniu wolnej przestrzeni po bokach.

Materac na łóżku nie może być zbyt miękki, nie należy też przesadzać z liczbą poduszek. Wskazane są specjalne zdrowotne materace i poduszki (można je kupić w niektórych sklepach). Bielizna nocna powinna być uszyta z bawełny, lnu lub jedwabiu. Należy pamiętać o tym, by zawsze była sucha i przewietrzona.

SUBSKRYBCJA

Wpisz swój adres e-mail:

Delivered by FeedBurner

Reklama






Spirulin plus

Online

Wszystkich Online: 11
Gości: 0
Roboty: Google Bot, robot Bot, robot Bot, robot Bot, robot Bot, robot Bot, robot Bot, Yandex Bot, crawl Bot, Google Bot, robot Bot